Ons geheugen, hoewel uitermate complex en onbegrepen, is één van de meest waardevolle dingen die we bezitten. Zonder dit geheugen zou er weinig van onze menselijke identiteit overblijven. Stel je eens voor dat je geen geheugen meer had. Hoe zou je jezelf voorstellen aan een ander? Wat zou je vandaag de dag doen als je wakker zou worden zonder geheugen? 

Geheugen is dus een essentieel middel om effectief te functioneren als mens. Toch is het systeem niet waterdicht en kan het ook tegen ons werken. Onderzoek van Elisabeth Kenzinger (en collega's) laat bijv. zien dat we als mens negatieve dingen beter en gedetailleerder onthouden dan positieve ervaringen. Zien we bijvoorbeeld een man met een pistool op, dan zijn we later goed in staat om het pistool te omschrijven. De straat en overige details van die ervaring kunnen we meestal niet bovenhalen. Hetzelfde geldt voor de klassieke 09/11 vraag (waar was je toen je voor het eerst hoorde over de aanslagen op het WTC?). Veel mensen weten zich dit te herinneren. De ervaromg leert echter dat het aantal mensen dat kan herinneren hoe lekker ze drie dagen geleden gegeten zeer minimaal is.

Waarom werkt het systeem op deze manier? Het is evolutionair gezien voordelig. Dieren die zich levendig bedreigende situaties weten te herinneren (en ze daardoor in detoekomst vermijden) hebben meer kans om te overleven dan dieren die hun laatste goede maaltijd scherp voor ogen kunnen houden. Bedreigingen vermijden is evolutionair gezien nou eenmaal belangrijker dan nagenieten van een mooie gebeurtenis.

Om de 'bias' die ons geheugen bevat te neutraliseren (en positiever te leven) de volgende tip: vraag je voordat je gaat slapen eens af wat de beste drie dingen zijn die je vandaag hebt meegemaakt. Geniet er nog even van. Vertel het aan degene die naast je ligt als je dit leuk vindt. Enjoy.

Voor de liefhebbers van topprestaties op mentaal gebied hieronder Stephen Wiltshire; de bekendste geheugenkunstenaar van dit moment. 

Geschreven door: Rens ter Weijde