High performance teams staan geregeld onder druk. Of u nou voetballer bent, lid van de brandweer of in de board zit van een groot bedrijf; druk is de normaalste zaak van de wereld. En druk heeft invloed op de performance en sfeer binnen uw team. Of u dat nou wilt of niet. 

Een mooi voorbeeld is de recente ontwikkeling in de Eredivisie, waar drie teams (Ajax, PSV, Twente) in theorie nog kans hebben op de hoofdprijs van dit seizoen: de landstitel. Sinds een paar weken staat de druk er flink op, fouten zijn niet meer toegestaan. Gevolg? Het voetbal is niet om aan te zien, de clubs spelen hun eigen spel niet meer en gaan vooral voor 'de punten'. PSV is als eerste onderuit gegaan door niet te winnen van Feijenoord en heeft hiermee haar kans op de titel wellicht al verspeeld. Druk speelt dus een grote rol, adequate coaching op deze momenten is van groot belang.

FC Twente, de club die in Nederland het verste is qua mentale begeleiding, schakelde een paar dagen geleden de Engelse sportpsycholoog Bill Beswick in. Dit ondanks de opmerking van aanvoerde Theo Jansen dan de druk geen rol speelde. Goed idee van de club, hoewel het natuurlijk de vraag is wat Bill op deze termijn nog kan doen. 

Teams die onder druk staan kunnen, ook last minute, nog een paar belangrijke dingen doen. Zo is het mooi als er in het team openheid bestaat over de mate waarin teamleden druk ervaren. Dit met het oog op de onderlinge coaching en voorbereiding voor de wedstrijd. Toch is dit niet altijd haalbaar, niet alle teams kennen een veilig klimaat waarin spelers elkaar dit vertellen. 

Wat kan je dan nog meer doen als coach/sportpsycholoog? Groundrules afspreken met het team. Welke regels gelden voor alle teamleden, ongeacht de situatie? Voorbeelden (bergbeklimmers, commando's etc.) zijn: 'democracy wins' (we nemen besluiten democratisch), 'disagree and commit' (als je het er niet mee eens bent mag dat, maar inzet moet 100% zijn) en 'team boven individu' (teambelang is groter dan individuele belangen).  Voordelen van dergelijke afspraken? De normen en waarden van het team zijn helder, het team krijgt een duidelijke identiteit en conflicten kunnen worden voorkomen. 

Een andere methode is het introduceren van een spion. Deel het team op in twee delen; één deel fungeert als staf van de belangrijkste concurrent. Zij krijgen de opdracht een (fictieve) spion te introduceren in het team. Welke opdracht geven ze deze spion mee? Op deze manier kom je gemakkelijk achter de zwakke punten van het team. Daarna kun je een sessie wijden aan hoe je deze zwakke punten kunt opvangen als team. Hoe verdedig je je als team tegen een dergelijke spion?

Meer informatie over coaching van teams die onder druk staan in volgende artikelen. Meer informatie is te verkrijgen door te mailen naar info@pextraining.com.

Geschreven door: Rens ter Weijde