Topprestaties leveren, in welk gebied dan ook, vraagt om de standaardisatie van bepaalde processen vóór de uiteindeijke prestatie. De reden is simpel: door goed te weten wat je nodig hebt voordat je de daadwerkelijke 'arena' (afhankelijke van de type prestatie, kan een boardroom zijn of een voetbalstadion) betreedt vergroot je de kans dat je hier in de juiste mindset aanwezig zal zijn. In dit artikel daarom een korte uiteenzetting van routines zoals die door PEX worden gebruikt in de topsport.
Wat zijn routines eigenlijk? Routines zijn er in vele vormen en maten, zo zijn ze per persoon verschillend en worden ze bovendien op verschillende momenten gebruikt. In de regel maken we onderscheid tussen twee soorten routines: preperformance routines (routines vóórdat je aan de slag gaat) en refocus routines (routines die je gebruikt tijdens de prestatie). Een routine bestaat uiteindelijk uit een gestandaardiseerd en getraind (!) patroon acties (daadwerkelijke zichtbare acties of intern) dat prestatieverhogend werkt.
Hoe zien 'goede' routines eruit? Dat verschilt sterk. Zo zijn er veel sporters die met visualisatie werken of ademhalingstechnieken, maar ken ik ook een grote groep sporters die hier weinig in ziet en liever muziek luistert voor een wedstrijd. De fysieke voorbereiding (warming-up, rekken) kan niet los gezien worden van de mentale voorbereiding, vaak lopen beiden in elkaar over. Het belangrijkste is dat een routine persoonlijk is en voor de desbetreffende persoon goed werkt (testen, testen, testen!), wat er exact in de routine gebeurd is minder belangrijk.
Hoe 'design' ik mijn eigen routines voor sport/werk? Dat kan in twee fases. De eerste stap is je goed bewust worden van wat je eigenlijk doet voordat je de arena betreedt. Dit doe je door op te schrijven hoe je normaliter je prestaties voorbereidt (chronologisch), waarna je jezelf de vraag kan stellen: wat zou er gebeuren als ik een onderdeel weg haal? Op die manier krijg je inzicht in de waarde die de verschillende onderdelen van je (tot dat moment onbewuste) routine eigenlijk hebben. De tweede stap is het 'tweaken' van je routine: wat kan er worden toegevoegd/weggehaald/geherstructureerd om dit nog effectiever te maken?
Een prachtig voorbeeld van een routine (en de uitleg hiervan, na het filmpje) is hieronder te zien in het filmpje 'Sense of Flying' van Espen Fadness:
Voor meer informatie / ondersteuning door een PEX sportpsycholoog kunt u contact opnemen met PEX via het contactformulier.
Geschreven door: Rens ter Weijde